Trójglicerydy

Trójglicerydy to cząsteczki tłuszczu zbudowane z długich łańcuchów kwasów tłuszczowych i glicerolu.

Wzrost stężenia trójglicerydów mogą powodować: hiperlipidemie pierwotne, złożona hiperlipidemia, pospolita hipertriglicerydemia, rodzinna dysbetalipoproteinemia, zespół chylomikronemii; hiperlipidemie wtórne, otyłość, nadmierne spożywanie alkoholu, cukrzyca, niedoczynność tarczycy, zespół nerczycowy, niedomoga nerek, zapalenie trzustki, doustne środki antykoncepcyjne, dna moczanowa, niektóre beta-blokery, diuretyki tiazydowe, ciąża.

Spadek stężenia trójglicerydów stwierdza się u osób przewlekle hospitalizowanych i u chorych psychicznie.

Korelacja pomiędzy stężeniem trójglicerydów a częstością występowania choroby niedokrwiennej jest mniej jasna niż w przypadku cholesterolu LDL i HDL. Wiadome jest, że podwyższone stężenie LDL w osoczu a obniżone HDL wpływają na przyspieszenie rozwoju zmian miażdżycowych w naczyniach wieńcowych.

Fakt, że nie do końca poznana jest rola trójglicerydów w powstawaniu blaszki miażdżycowej bierze się z trudności w separacji efektów HDL i trójglicerydów. Stężenie trójglicerydów i cholesterolu HDL są ze sobą ściśle skorelowane.

Wyniki wielu prób klinicznych świadczy, że trójglicerydy są prawdopodobnie związane z ryzykiem choroby niedokrwiennej serca. Wyniki badań sugerują, że kobiety z niskim poziomem cholesterolu HDL i hipertriglicerydemią mają szczególnie duże ryzyko rozwoju choroby niedokrwiennej serca.

Doskonałym urządzeniem do pomiaru trójglicerydów jest urządzenie Cardiochek™. Występuje w dwóch wersjach. Cardiochek™ Home i CardioChek™ Professional.

Choroba Hipertrójglicerydemia

Hipertrójglicerydemie są heterogenną grupą chorób spowodowanych zaburzeniem syntezy i (lub) degradacji lipoprotein osoczowych bogatych w trójglicerydy;

 

  • Prawidłowe stężenie trójglicerydów nie przekracza 100 mg/dl (1,13 mmol/l) u dzieci i 150 mg/dl (2,3 mmol/l) u dorosłych,
  • Zalecane wartości poniżej 200 mg/dl dla osób dorosłych,
  • Hipertrójglicerydemia graniczna: stężenie trójglicerydów między 250 a 500 mg/dl (2,83-5,65 mmol/l),
  • Jawna hipertrójglicerydemia: stężenie trójglicerydów powyżej 500 mg/dl (5,65 mmbl/l),
  • Fizjologia: lipoproteiny, które zawierają trójglicerydy, to:
      • Chylomikrony: powstają w ścianie jelita w okresie poposiłkowym wskutek wchłaniania tłuszczu zawartego w pokarmie,
      • Lipoproteiny o bardzo małej gęstości (VLDL): w okresie głodu w wątrobie przebiega ich endogenna synteza z węglowodanów i kwasów tłuszczowych,
      • Lipoproteiny o pośredniej gęstości (IDL): powstają z degradacji chylomikronów i VLDL.
    Uwarunkowania genetyczne:
  • Rodzinna mieszana hiperlipidemia,
  • Rodzinna hipertrójglicerydemia,
  • Rodzinna dysbetalipoproteinemia (typ III),
  • Rodzinna chylomikronemia.

    Częstość występowania:
  • Rodzinna mieszana hiperlipidemia - 1-2%,
  • Rodzinna hipertrójglicerydemia - 1-2%,
  • Rodzinna dyslipoproteinemia - 1/10 000.

    PRZYCZYNY WYSTĘPOWANIA:
  • Pierwotna:
      • Sporadyczna,
      • genetyczna,
  • Wtórna:
      • Stany, którym towarzyszy hipertrójglicerydemia: otyłość, cukrzyca, ciąża, mocznica/dializoterapia, niedoczynność tarczycy, zespół nerczycowy, akromegalia, zespół Cushinga, toczeń rumieniowaty trzewny, zaburzenia w wydzielaniu gammaglobulin, typ l glikogenozy, lipodystrofia,
      • Leki wywołujące trójglicerydemię: alkohol, estrogeny, środki antykoncepcyjne, betaadrenolityki, leki moczopędne, glikokortykoidy, retynoidy, (np. Neotigason), żywice wiążące kwasy żółciowe powodują umiarkowany (< 10%) wzrost stężenia u niektórych pacjentów z hiperlipidemią typu II.
    CZYNNIKI RYZYKA:
  • Podatność uwarunkowana genetycznie,
  • Ptyłość,
  • Cukrzyca,
  • Alkoholizm,
  • Stan chorobowy i (lub) stosowane leki nasilające hipertrójglicerydemie.

    TRYB LECZENIA:
  • Zwykle ambulatoryjny; hospitalizacja, gdy jest uzasadniona przez chorobę podstawową.

    LECZENIE OGÓLNE:
  • Dokładne przebadanie pod kątem przyczyn wtórnej hipertrójglicerydemii, którą można skorygować,
  • W przypadku hipertrójglicerydemii pierwotnej - badanie pozostałych członków rodziny,
  • Leczenie jest zalecane w jawnej hipertrójglicerydemii w celu zapobiegania CHD u pacjentów z wysokim ryzykiem i obciążającym rodzinnym lub osobistym wywiadem dotyczącym miażdżycy,
  • Leczenie ciężkiej hipertrójglicerydemii przebiegającej z zapaleniem trzustki - hospitalizacja, wykluczenie tłuszczu w diecie; u cukrzyków - ciągły dożylny wlew insuliny.

    Aktywność:
    zwykle nieograniczona; duże znaczenie ma wysiłek fizyczny.

    DIETA:
    Zmniejszenie masy ciała do należnej przez przestrzeganie diety zalecanej przez AHA - krok l (55-60% węglowodany, mniej niż 30% tłuszcze, 10-15% białko).

    INFORMACJE DLA CHOREGO:
  • Zaprzestanie palenia,
  • Zaprzestanie picia alkoholu.

    PRZEBIEG CHOROBY I ROKOWANIE:
  • Rokowanie dobre we wtórnych postaciach pod warunkiem wyeliminowania przyczyny,
  • W postaciach pierwotnych pacjent może wymagać leczenia do końca życia.



Zapytaj lekarza rodzinnego o paski do pomiaru trójglicerydów twz. testy paskowe, które są pakowane po 6 sz. w opakowaniu.