Choroby tarczycy

Kiedy choruje tarczyca, długi czas nie daje żadnych objawów, ale skutki tego wpływają na cały organizm. Chorób które atakują tarczycę nie należy lekceważyć. Są to m. in. nadczynność tarczycy, niedoczynność tarczycy, choroba Hashimoto, choroba Gravesa-Basedowa. Tarczyca znajduje się z przodu szyi, tuż pod krtanią. Wielkością i kształtem jest podobna do dużego motyla. Mimo niewielkiego ciężaru, który nie przekracza 30 gramów, tarczyca odgrywa dużą rolę w ogranizmie. Odpowiada za wydzielanie hormonów do krwi, dzięki którym człowiek dostaje "paliwo" do życia i organizm się rozwija.

Niedoczynność tarczycy

Powodem niedoczynności tarczycy jest niedobór hormonów. Objawia się spowolnieniem funkcji psychicznych i motorycznych, sennością, suchością skóry, wypadaniem włosów, zaparciami, przybieraniem na wadze, obrzękiem powiek jak i twarzy, chrypką, a u dzieci może powodować zaburzenia ogólnego rozwoju. W przypadku kobiet, niedoczynność występuje 5 razy częściej niż u mężczyzn. U ludzi dorosłych na niedoczynność tarczycy choruje 5-7% kobiet, i 1% mężczyzn. Ryzyko wystąpienia rośnie razem z wiekiem. Najbardziej narażeni są ludzie starsi, jednakże choroba może także pojawić się dzieci i młodzieży.

Wstępny okres choroby to subkliniczna bądź też utajona niedoczynność tarczycy, która wyraża się mało charakterystycznymi objawami, takimi jak:

  • osłabienie pamięci
  • zwolnione tempo myślenia
  • nastroje depresyjne
  • stan chronicznego zmęczenia
  • przybywanie na wadze
  • suchość skóry
  • marznięcie

Związane jest to ze wzrostem stężenia cholesterolu oraz trójglicerydów we krwi, zwiększając zarazem ryzyko zawału serca i miażdżycy.

Nadczynność tarczycy

Jest to stan kliniczny wynikający ze zbyt dużej produkcji i sekrecji tyroksyny i trijodotyroniny. Odznacza się uczuciem gorąca, utratą wagi, przyspieszoną pracą serca, nadpobudliwością oraz osłabieniem siły mięśniowej. Przyczynami tego schorzenia są najczęściej choroba Gravesa-Basedowa i wole guzowate nadczynne. Na nadczynność tarczycy choruje 2% populacji dorosłych, z czego częściej są to kobiety. W przypadku dzieci ryzyko jest 10-15 razy mniejsze.

Objawy nadczynności zależą od wieku chorej osoby oraz długości trwania choroby. Możemy do nich zaliczyć:

  • nerwowość
  • bezsenność
  • potliwość
  • duszność
  • chudnięcie
  • częste oddawanie moczu i stolca
  • przyspieszone bicie serca
  • osłabienie siły mięśniowej.

U osób starszych może rozwinąć się zespół tarczycowo-sercowy powodujący bóle wieńcowe, migotanie przedsionków i niewydolność serca.

Pacjenci z chorobą Gravesa-Basedowa mogą również doświadczyć takich objawów, jak:

  • wytrzeszcz gałek ocznych
  • wole
  • obrzęk podudzi

W przypadku wola guzowatego te objawy nie występują, ale w obrębie tarczycy można wyczuć pojedyncze lub mnogie guzy.

Wole obojętne

Terminem tym określamy powiększenie rozmiaru tarczycy przebiegające z prawidłowym funkcjonowaniem hormonalnym tarczycy, czyli eutyreozą. Przyjmuje się, że choruje na nie ok. 300 mln. ludzi w tym 4 razy więcej kobiet niż mężczyzn. Przyczyną tego powiększenia tarczycy jest niedobór jodu. Zagrożone są w szczególności kobiety w ciąży i karmiące piersią, ponieważ w tym okresie wzrasta ich zapotrzebowanie na jod. W okresie ciąży produkcja hormonów przez tarczycę wzrasta o ok. 50%, a zarazem jod matczyny przechodzi przez łożysko i w większości wydalany jest z moczem, zaś w okresie laktacji jod przekazywany jest z pokarmem.

Innymi czynnikami rozwoju wola są:

  • predyspozycje genetyczne
  • związki wolotwórcze zawarte w jedzeniu
  • oporność na hormony tarczycy
  • nadmiar jodu

Objawy zależą od rozmiaru wola i często stanowią skazę kosmetyczną lub po prostu ich nie ma. W przypadku dużego wola może dojść do następujących objawów:

  • duszności
  • zaburzeń połykania
  • chrypy